DE DIAKEN IN DE LITURGIE
INLEIDING
Vóór het tweede Vaticaans Concilie waren diakens in onze Westerse Kerk een zeldzaam verschijnsel. Er waren alleen diakens, die een korte tijd dit ambt bekleedden als voorbereiding op hun priesterschap. Meestal verbleven ze op de seminaries en oefenden hun ambt nauwelijks uit. In de meer plechtige liturgie was de functie van diaken blijven bestaan, maar deze werd bijna altijd waargenomen door een priester.

Nu na het Tweede Vaticaans Concilie de transeunte diakens als voorbereiding op hun priesterschap stage verrichten in parochies en tevens het permanente diaconaat ook in ons bisdom al weer enkele jaren is ingevoerd, behoort de diaken steeds meer tot het gewone kerkelijke leven.

De diaken heeft in de Kerk zijn heel eigen taak als gewijde ambtsdrager en die eigen taak komt met name in de viering van de liturgie tot uitdrukking. Immers, de liturgie, en vooral de eucharistie, weerspiegelt de Kerk als volk God met daarin de verschillende wijdingen en bedieningen waardoor het volk wordt opgebouwd.
Het Concilie zegt daarom: "Bij liturgische vieringen moet iedereen, hetzij bedienaar hetzij gelovige uitsluitend en volledig datgene doen wat hem krachtens de aard van de zaak en de liturgische richtlijnen toekomt." Dit geldt uiteraard ook voor de diaken, wiens ambt zich in de liturgie profileert door de taken, die hem volgens de liturgische voorschriften eigen zijn. Bij het ontbreken van een diaken worden sommige van die taken door de priester en anderen door acolieten of lectoren overgenomen, maar dat betekent niet, dat zij die taken kunnen blijven verrichten als er een diaken aanwezig is. De rijkdom van de Kerk en de kerkelijke bediening, de actieve deelname ook van de gelovigen op de plaats waar zij ten dienste van heel de gemeenschap gesteld zijn komt tot volle ontplooiing als ook de diaken de hem toekomende taken "uitsluitend en volledig" kan verrichten.

De relatieve onbekendheid met de figuur van de diaken bij priesters en gelovigen belemmert echter vaak zijn volledig functioneren in de liturgie. Niet uit onwil maar uit onbekendheid blijven vaak priesters, lectoren en acolieten ook in een liturgie waarin een diaken aanwezig is, taken vervullen die hem toekomen. Daarom vindt u op de knoppen hiernaast de onderdelen van de liturgische taken van de diaken. Daar wordt gedetaillerd beschreven wat zijn taak is.

Pastoor C. Mennen
e-mail: info@mennenpr.nl
cui resistite
home



in een eucharistie met een priester

in een eucharistie met een bisschop

bij andere liturgische plechtigheden

in het Paastriduum

vieringen onder leiding van een diaken

liturgische kleding


terug naar liturgie